Lompat ke isi

Halaman:Kamoes Bahasa Minangkabau-Bahasa Melajoe-Riau.djvu/18

Dari Wikibasurek
↓Laman ko alah sah

ANDAI

16

ANDOEEH


ANDAI II — handai; andai tolan — handai tolan.

ANDAI III, ba(r)andai-andai — bertjakap-tjakap; batoeloee' dan barandai — bermoepakat.

ANDAI IV, barandai — menari dalam lingkoengan: seorang berdjalan dahoeloe serta bernjanji, ditoeroetkan oleh temannja.

ANDALAN, koedo andalan — koeda jang termasjhoer dalam perloembaan; ajam andalan — ajam jang telah biasa menang disaboeng.

ANDALEH — andalas, nama sebangsa pohon baik kajoenja; poelau Andaleh — poelau Pertja.

ANDAM I — terhoekoem tiada boleh pergi kemana-mana; andam karoemah radjo — terhoekoem diroemah radja; andam karam baniago — roegi sehingga habis modal.

ANDAM II — andam; baandam — berandam, berdandan; ana' andaman — gadis jang dipelihara baik².

ANDAN — iboe dan saudara seorang laki² tentangan kepada isterinja atau kebalikannja.

ANDE, ande` lih. andai.

ANDEH I — andas; maandehkan — mengandaskan; andehan — landasan; mantjantjang baandasan, malompe' basitoempoe — djika hendak mengerdjakan soeatoe pekerdjaan, hendaklah disediakan oeang dan bakalnja.

ANDEH II — endas; den andehkan kapalonjo kadindieng — saja endaskan kepalanja kedinding; ambo andeh-andehkan djo pakatan — saja kata-katai dengan perkataan jang tadjam².

ANDE', lih. ande dan andai.

ANDIE(E) — pandir; basiandie-andie — berboeat diri bodoh; lih. pandie.

ANDIKO, pangoeloe andiko — penghoeloe 'adat; pangoeloe saandiko, malin sakitab — penghoeloe itoe sama martabatnja dan 'adatnja; orang 'alim sama 'ilmoenja (tentang agama).

ANDILAU — nama seb. pohon; tatjantjang poea(r) tagera' andilau — djika ditjela, dihinakan seseorang boleh djadi merasa hati jang sekaoem dengan dia.

ANDJA(R), andja-andja(r)i pai manjalang pitih — djoeloer djalar memindjam oeang; oendioee-andja — gelisah, rajau.

ANDJA' — andjak; ba(r)andja` — berpindah; kadjinjo lah baandja` — pengadjarannja (kadjinja) telah disamboeng, dipindahkan kepada jang lebih tinggi; lih. asa'; injo lah barandja' dari siko — ia telah pergi dari sini artinja telah bertjerai dengan saja (kata seorang perempoean kepada orang jang bertanjakan soeaminja); diandja' lajoee, diboeboei' mati — djika dipindahkan (tentang tanaman) nistjaja ia lajoe dan djika ditjaboet tentoe mati; dikiaskan kepada soeatoe nasihat atau kebenaran jang haroes tetap dipakai.

ANDJALAI — endjelai; andjalai padi — bangsa endjelai jg. baik dimakan; ba' tidoee diandjalai — gelisah.

ANDJANG, kependekan pandjang; ma' andjang — ma' pandjang; toee' andjang — datoek pandjang.

ANDJE' — lebih; tigo (roepiah) andje'njo pado saratoeih — tiga roepiah lebihnja dari seratoes roepiah; inda' takao diambo maan-

dje'i lai — saja tiada berani lagi melebihi (harganja).

ANDJIENG — andjing; andjieng paboeroe — andjing pemboeroe; ana' andjieng (maki) — anak andjing; dipaandjieng — dimaki dikatakan andjing; badansana' andjieng — seiboe, berlain bapa; kalakoean ba' tjando kalakoean andjieng — kelakoean sangat boesoek; andjieng-andjieng — opas atau pengiring jang berdiri dibelakang kereta orang besar atau orang bangsawan; ba' andjieng barana' anam, lih. pada ana'; ba' andjieng tasapi` — andjing jang tersepit mendengking minta dilepaskan; djika soedah dilepaskan, ia menggigit, demikianlah perangai setengah orang, sesoedah ditolong, ia berboeat chianat poela kepada orang jang menolong.

ANDJI' — oentoek, bagi; andji' sia ? — bagi siapa ?; lih. indji', nji`.

ANDJILOEENG, andjilocang, lindjoeang — lendjoeang; pari' basisie', andjiloeeng tataga` — roempoet ditepi tebing parit diboeangkan, sehingga tiada dapat didaki dan andjiloeang ditanam: telah bertjerai dengan kaoem karena persengketan, tiada lagi dapat diperdamaikan.

ANDJO I, taandjo-andjo — dipermandjakan; maandjokan, mamandjokan — memandiakan; le kete' ta(r)andjo-andjo, lah gadang tabao-bao, lah toeo taoebah tido — ketika ketjil dipermandja, setelah besar terbiasa dan waktoe telah toea kebiasaan itoe tiada lagi dapat dioebah; lih. mandjo.

ANDJO II — tjoba; andjo kito bilanakan ari — tjoba kita bilangkan, berapa hari lamania.

ANDJOE — tjoba; maandjoe — mentjoba, memoelaï oempamanja melangkah hendak berdjalan, hendak melompat dan seb.; aloen diandjoe lah tataroecng, alamat badan kabinaso — beloem dimoelaï melangkah soedah tersandoeno, 'alamat kita akan dapat sengsara.

ANDJOEENG — andjoeng; maandjoecngkan alang-alang — memeoangkan lajang² setinggi kepala bila akan dinaikkan oleh teman; maandjoeengkan oerang — mengagahkan atau memoedji orang; maandjoeengkan diri ba' sipasin — meninggikan diri seperti sinasin; (sinasin jaïtoe sebangsa binatang jang hidoep dalam air atau sawah; bila ia hendak menjelma djadi tjapoeng, ia memandjat batang roempoet atau padi moeda); dikiaskan kepada orang hina hendak mengagahkan dirinja; roemah baandjoeeng — roemah 'adat jang ditinggikan roeang sebelah oedjoeng atau pada kedoea oedjoengnia; sakatidieng barandjoeeng — sebakoel lebih, ja'ni isi bakoel lebih tinggi dari tepinja; tinggi diandjoeeng, padang dilamboee` — tinggi sebab diandjoeng, dan besar (soeboer) karena tanahnja digemboerkan, ja'ni poedji-poedjian bagi penghoeloe.

ANDO (Sidjoendjoeng) — koentoel manoesia atau binatang.

ANDOEEH — andoeh; maandoeeh tangan — mengikat tangan kebelakang; maandoeeh batang kajoe — mengikatkan (menarik) sepohon kajoe jang tjondong dengan tali kepada pohon lain, soepaja berdiri loeroes atau bagaimana kemaoean orang.