Lompat ke isi

Halaman:Pokok-Pokok Pengetahuan Adat Alam Minangkabau.pdf/122

Dari Wikibasurek
↓Laman ko alah sah
  1. Arti tahu pado diri: Mancari raso jo pareso, ditimbang sakik jo sanang, kok sakik dek awak sakik dek urang, apo nan tumbuah rangkuah ka diri.
  2. Arti tahu pado urang diliek karanonyo, bagai urang mamapeh ikan, Jain lubuak lain ikannyo, lain ikan lain umpannyo, alam pun bagai coraknyo, hitam putiah tinggi jo randah, indak buliah disamoratokan.
  3. Arti tahu pado alam, parentah-mamarentah dalam kampuang, tumbuah dalam nan saindu atau di bawah nan sapayuang, kok tumbuah siang sangketo, sangketo nan indak putuh, kasumat nan indak abih, indak buliah bapihak-pihak, indak buliah bakatian kiri, luruih bana dipanggang sungguah.
  4. Arti tahu pado Tuhan: tahu di zat jo sifat-Nyo, dikaji sifat nan mustahia sarato nan wajib pado Allah, basyariat bahakikat, bakatarikat bamakrifat.
  1. Paham nan ampek kito sabuik, kok bicaro jalankan aka jo budi, diliek cuaco sadang tarang, itu maknanyo bungo kambang.
  2. Arti wakatu angin Iunak: iyolah wakatu aman jo damai, indak dimabuak apo-apo, sadang mandapek aka budi.
  3. Arti wakatu parantaraan: iyolah antara tinggi jo randah, antara suko dengan duko, antaro lapa dengan kanyang, di sinan paham mako dapek.
  4. Arti wakatu tampek tumbuah: indak baukua bajangkokan, indak mamiliah sakandak hati, di mano tumbuah sinan disiangi, di mano jatuah kito tengok, di mano tajadi kito timbang, tumbuah di alau kito turuik, tumbuah di adat kito pakai, baiak dakwa nan mandatang, baiak pun gayuang nan mananti, patuik dijawab disahuti.

Nan salapan nan kito pacah: kunci dalam duo tampek, kironyo tasangkuik pado nan tinggi, kalau talatak pado nan gadang, nan tinggi kato kito itu, iyolah banamo Kitab Allah, sarato hadits dengan dalil.

Adapun tampek nan gadang kato itulah adat jo pusako, sarato cupak dengan gantang, tiok suatu jo mufakat, baitu kato makonyo suci, baitu karajo mako salamat, mangaruak sahabih sauang, maawai sahabih raso, pueh-pueh dek mangapuah, bapayah-payah dek mamiliah, habih dayo badan talatak, tibo paham aka baranti, kato pun